สงครามอิมจิน ปีแรก บนแผนที่

ราว 5 โมงเย็นวันที่ 13 เดือน 4 ตามจันทรคติ กองเรือญี่ปุ่นข้ามช่องแคบจากเกาะสึชิมะ (対馬 / 대마도) มาปรากฏนอกชายฝั่งปูซาน นี่คือทัพที่ 1 ของโคนิชิ ยูกินางะ (小西行長 / 고니시 유키나가 / Konishi Yukinaga) กำลังราว 18,700 นาย

ตามที่ 선조수정실록 บันทึกไว้ จองบัล (정발 / Jeong Bal) ผู้บัญชาการป้อมปูซานจิน กำลังออกไปล่าสัตว์อยู่บนเกาะจอลยองโด (절영도 ปัจจุบันคือเกาะยองโด 영도) เขารีบกลับเข้าป้อมแล้วตั้งรับ

วันที่ 14 ทัพญี่ปุ่นเข้าตีป้อม ฝ่ายโชซอนยิงธนูสู้จนลูกธนูหมด จองบัลถูกกระสุนของฝ่ายญี่ปุ่นเสียชีวิต แล้วป้อมก็แตก

ปี 1766 ผู้บัญชาการป้อมปูซานในยุคหลังสร้างศาลจองกงดัน (정공단 / 鄭公壇) ไว้ใกล้ที่ตั้งป้อมเดิม เพื่อรำลึกถึงจองบัลกับทหารและชาวเมืองที่ตายที่นี่ ทุกวันนี้ยังประกอบพิธีในวันที่ 14 เดือน 4 ตามจันทรคติ อยู่ที่ย่านจวาชอนดง (좌천동) เขตดงกู ปูซาน

ปูซานจินแตกได้วันเดียว ทัพญี่ปุ่นก็เดินขึ้นเหนือมาถึงเมืองดงแน (동래 / Dongnae) ซึ่งอยู่ห่างออกไปราว 8 กิโลเมตรเป็นเส้นตรง

ก่อนบุก ฝ่ายญี่ปุ่นส่งป้ายไม้มาเขียนว่า 戰則戰矣 不戰則假道 แปลว่า "จะรบก็รบ ถ้าไม่รบก็ให้ยืมทาง" หมายถึงทางผ่านโชซอนขึ้นไปตีจีนราชวงศ์หมิง ซองซังฮย็อน (송상현 / Song Sang-hyeon) เจ้าเมืองดงแน เขียนตอบกลับว่า 戰死易 假道難 "ตายในสนามรบนั้นง่าย ให้ยืมทางนั้นยาก"

ป้อมแตกในวันเดียวกัน ซองซังฮย็อนเสียชีวิตในป้อม ผู้ที่สู้ไม่ได้มีแค่ทหาร ชาวเมืองก็ร่วมรบด้วย บันทึกฝ่ายญี่ปุ่นที่ 한국민족문화대백과사전 อ้างถึงระบุว่าฝ่ายโชซอนตายกว่า 3,000 คน และถูกจับเป็นเชลยราว 500 คน

ปี 2005 ระหว่างก่อสร้างสถานีรถไฟใต้ดินซูอัน (수안역) นักโบราณคดีขุดพบโครงกระดูกคนอย่างน้อย 81 คนจากศึกนี้ ในจำนวนนั้นเป็นผู้หญิง 21 คน อายุตั้งแต่ปลายวัยรุ่นถึงวัย 40 พร้อมดาบ หอก และหัวลูกศร

แปดวันหลังญี่ปุ่นบุกปูซาน ขณะที่ทัพหลวงแตกพ่ายไปทีละเมือง กวัก แจอู (곽재우 / Gwak Jae-u) ซึ่งใช้ชีวิตอยู่ที่เมืองอึยรยอง (의령 / Uiryeong) ก็ตั้งกองทัพอาสา (의병 / Uibyeong) ขึ้นเองในวันที่ 22 เดือน 4 เพื่อสู้แทนทหารหลวง

เขาเริ่มจากคนไม่กี่สิบคน ใช้หมู่บ้านเซกันรี (세간리) กับท่าข้ามจองอัมจิน (정암진 / 鼎巖津 แปลว่าท่าข้ามหินรูปหม้อ) เป็นฐาน ต่อมากำลังเพิ่มขึ้นเป็นราว 2,000 คน

ปลายเดือน 5 ทัพญี่ปุ่นที่ยึดเมืองฮามัน (함안) ได้แล้วพยายามข้ามแม่น้ำที่ท่าจองอัมจิน กองทัพอาสาของเขาตีจนแตกกลับไป ทำให้คยองซังโดฝั่งขวา (경상우도) ยังรักษาไว้ได้ ชาวนาแถบนั้นจึงยังทำนาได้ตามปกติ

เขาเรียกตัวเองว่า 天降紅衣將軍 แปลว่าแม่ทัพเสื้อแดงที่ฟ้าส่งลงมา คนจึงรู้จักเขาในชื่อแม่ทัพเสื้อแดง (홍의장군) ไม่นานหลังจากนั้นกองทัพอาสาก็เกิดขึ้นทั่วประเทศ 선조수정실록 รวบรวมเรื่องนี้ไว้ในบันทึกประจำเดือน 6 ใต้หัวข้อว่ากองทัพอาสาลุกขึ้นในทุกมณฑล

ราชสำนักส่งซินริป (신립 / Sin Rip) เป็นแม่ทัพลงใต้ไปหยุดทัพญี่ปุ่น เขามาถึงเมืองชุงจู (충주 / Chungju) วันที่ 24 เดือน 4 แล้วขึ้นไปดูภูมิประเทศที่ช่องเขาโชรยอง (조령 / Joryeong) ซึ่งเป็นทางข้ามเทือกเขาจากคยองซังโดขึ้นเหนือ

นายทหารอย่างคิมยอมุล (김여물 / Kim Yeo-mul) เสนอให้ตั้งรับที่ช่องเขาแคบแห่งนี้ แต่ซินริปเห็นว่าทัพม้าต้องรบในที่ราบ วันที่ 26 เขาจึงตั้งทัพหันหลังให้แม่น้ำ (背水陣 / 배수진) ที่ทันกึมแด (탄금대) เนินริมแม่น้ำนัมฮัน (남한강) ใกล้ตัวเมืองชุงจู

ทัพญี่ปุ่นข้ามช่องเขาโชรยองมาได้โดยไม่มีใครขวาง เช้าวันที่ 28 ทัพญี่ปุ่นแบ่งเป็น 3 สาย เข้าตัวเมืองสายหนึ่ง อีกสองสายอ้อมมาทางแม่น้ำและทางภูเขา ทัพโชซอนตั้งแถวไม่ทันก็แตกกระจาย ซินริปกับคิมยอมุลสู้จนสุดท้ายกระโดดลงแม่น้ำเสียชีวิต

งานวิจัยของ 윤일영 (2020) คำนวณจากบันทึกการเกณฑ์ทัพว่าซินริปมีกำลังรวมราว 8,000 นาย สองวันหลังศึกนี้ พระเจ้าซอนโจก็เสด็จออกจากเมืองหลวง

ข่าวชุงจูแตกมาถึงฮันยาง (한양 / Hanyang) ราชสำนักตัดสินใจถอยขึ้นเหนือ

ก่อนรุ่งสางวันที่ 30 เดือน 4 พระเจ้าซอนโจเสด็จออกมาที่พระที่นั่งอินจองจอน (인정전) ในพระราชวังชางด็อก (창덕궁 / Changdeokgung) ขุนนางกับม้าเต็มลานพระราชวัง และฝนตกทั้งวัน

선조실록 ของวันนั้นบันทึกว่า พอถึงฮงเจวอน (홍제원) ฝนหนักจนพระสนมต้องทิ้งเกี้ยวขึ้นม้า นางกำนัลเดินร้องไห้ตามขบวน พระญาติและขุนนางที่ตามเสด็จมีไม่ถึง 100 คน มื้อกลางวันที่พยอกเจกวาน (벽제관) มีกับข้าวพอสำหรับพระเจ้าซอนโจกับพระมเหสีเท่านั้น องค์รัชทายาทไม่มีกับข้าวเลย

วันที่ 3 เดือน 5 พระเจ้าซอนโจประทับอยู่ที่แคซอง (개성) วันเดียวกันนั้นทัพญี่ปุ่นเข้าเมืองฮันยาง ห่างจากวันที่ขึ้นฝั่งปูซานไม่ถึง 3 สัปดาห์ ส่วนขบวนเสด็จถอยต่อไปถึงเปียงยาง (평양) ในวันที่ 7 เดือน 5

วอน กยุน (원균 / Won Gyun) แม่ทัพเรือคยองซังขวา ส่งคนไปขอให้อีซุนชิน (이순신 / Yi Sun-sin) แม่ทัพเรือชอลลาซ้าย (전라좌수사) ยกทัพมาช่วย วันที่ 4 เดือน 5 อีซุนชินนำกองเรือออกจากฐานที่ยอซู (여수) แวะค้างคืนที่โซบีโพ (소비포) แล้วไปรวมทัพกันที่ทะเลหน้าทังโพ (당포)

กองเรือของอีซุนชินมีเรือรบ (전선) 24 ลำ เรือเล็ก (협선) 15 ลำ และเรือประมง (포작선) 46 ลำ รวม 85 ลำ วอน กยุนมาสมทบด้วยเรือรบ 4 ลำกับเรือเล็กอีก 2 ลำ

วันที่ 7 กองเรือเจอเรือญี่ปุ่นราว 30 ลำของโทโด (藤堂高虎 / 도도 다카토라 / Tōdō Takatora) ที่อกโพ (옥포 / Okpo) ฝั่งตะวันออกของเกาะคอเจ (거제도) ทำลายได้ 26 ลำ วันเดียวกันยังตีอีก 5 ลำที่ฮัปโพ (합포) และวันรุ่งขึ้นเผาอีก 11 ลำที่ชอกจินโพ (적진포) ก่อนกลับถึงฐานในวันที่ 9

นี่คือชัยชนะครั้งแรกของโชซอนในสงครามทางทะเล และเกิดขึ้นในวันเดียวกับที่ขบวนเสด็จของพระเจ้าซอนโจเพิ่งถอยไปถึงเปียงยาง

หลังเสียฮันยาง แม่ทัพใหญ่ (도원수) คิมมย็องวอน (김명원 / Kim Myeong-won) ถอยมาตั้งแนวรับที่แม่น้ำอิมจิน (임진강 / Imjin River) ทางเหนือของเมืองหลวง รวมทหารจากหลายกองได้ราว 13,000 นาย

ทัพของคาโต คิโยมาสะ (加藤清正 / 가토 기요마사 / Katō Kiyomasa) มาถึงริมแม่น้ำก่อนในวันที่ 10 เดือน 5 แต่ข้ามไม่ได้ ญี่ปุ่นจึงทำทีถอยไปทางพาจู (파주) เหลือทหารไว้ริมฝั่งแค่ไม่กี่คน

ยูกึกรยัง (유극량 / Yu Geuk-ryang) นายทหารโชซอนค้านว่านี่คือกลล่อ แต่แม่ทัพหลายคนต้องการข้ามแม่น้ำไปตี วันที่ 17 ทัพโชซอนถูกทัพของคาโตซุ่มตี ชินฮัล (신할 / Sin Hal) กับยูกึกรยังเสียชีวิต ทหารจำนวนมากจมน้ำตายโดยไม่ได้กลับมา

วันที่ 27 ทัพญี่ปุ่นข้ามแม่น้ำอิมจินได้ ทางขึ้นเหนือสู่แคซองและเปียงยางเปิดออก

วันที่ 29 เดือน 5 อีซุนชินออกจากยอซูอีกครั้งพร้อมเรือรบ 23 ลำ ครั้งนี้มีเรือเต่า (거북선 / Geobukseon) ไปด้วย ที่ทะเลหน้านอรยาง (노량) วอน กยุนมาสมทบพร้อมเรือรบอีก 3 ลำ

ทัพเรือญี่ปุ่นจอดอยู่ที่ท่าเรือซาชอน (사천 / Sacheon) อีซุนชินทำทีถอยเพื่อล่อให้ญี่ปุ่นออกมา แล้วอาศัยจังหวะน้ำขึ้นหันกลับเข้าตี ทำลายเรือญี่ปุ่นได้ 10 ลำ และอีก 2 ลำที่เหลือในวันรุ่งขึ้น

한국민족문화대백과사전 ระบุว่านี่คือศึกแรกที่เรือเต่าออกรบจริง และในศึกนี้อีซุนชินเองก็ถูกกระสุนที่ไหล่ซ้าย

ผู้ว่ามณฑลทางใต้สามคน คืออีกวัง (이광 / Yi Gwang) แห่งชอลลาโด คิมซู (김수) แห่งคยองซังโด และยุนซอนกัก (윤선각) แห่งชุงชองโด ยกทัพขึ้นเหนือหวังตีฮันยางคืน วันที่ 26 เดือน 5 ทัพทั้งหมดมารวมกันที่จินวี (진위) และประกาศว่ามีกำลังนับแสน (號曰十萬)

เฉพาะทัพชอลลาโดของอีกวังมี 40,000 นาย และอีก 20,000 นายอยู่ใต้กวักยอง (곽영) ซึ่งมีควอน ยุล (권율 / Gwon Yul) เป็นรองแม่ทัพ

วันที่ 3 เดือน 6 ทัพย้ายไปตั้งที่ป้อมทกซอง (독성산성) ในเขตซูวอน แล้วอีกวังสั่งให้ทัพหน้าบุกค่ายญี่ปุ่นแถบยงอิน (용인) ทั้งที่กวักยองกับควอน ยุลคัดค้าน

เช้าวันที่ 6 ระหว่างที่ทหารกำลังกินข้าวเช้าเพื่อเตรียมรบต่อ ทหารม้าของวากิซากะ ยาซุฮารุ (脇坂安治 / 와키자카 야스하루 / Wakisaka Yasuharu) บุกเข้ามาโดยไม่ทันตั้งตัว ทัพใหญ่แตกในคราวเดียว มีแต่ควอน ยุลที่พาทหารของตัวเองถอยกลับกวางจู (광주) ได้ครบ อีกวังถูกปลดจากตำแหน่ง และควอน ยุลได้เป็นผู้ว่าชอลลาโดแทน

ทัพญี่ปุ่นข้ามแม่น้ำอิมจินแล้วขึ้นเหนือต่อ ราชสำนักสั่งให้มหาเสนาบดีฝ่ายซ้าย (좌의정) ยุนดูซู (윤두수 / Yun Du-su) แม่ทัพใหญ่คิมมย็องวอน และอีวอนอิก (이원익) รักษาเปียงยางไว้ ส่วนพระเจ้าซอนโจเสด็จออกจากเปียงยางไปก่อนในวันที่ 11 เดือน 6

วันที่ 13 ทัพของโคนิชิมาถึงริมแม่น้ำแทดง (대동강) ฝั่งตรงข้ามเมือง เมื่อทหารโชซอนที่ถอยกลับเดินข้ามแม่น้ำตรงแก่งวังซองทัน (왕성탄) ญี่ปุ่นก็รู้ว่าน้ำตรงนั้นตื้นพอเดินข้ามได้ จึงข้ามตามมาทั้งทัพ ยุนดูซูสั่งให้คนในเมืองออกไปก่อน ทิ้งอาวุธลงสระน้ำที่ศาลาพุงวอลลู (풍월루) แล้วถอยออกจากเมือง

선조실록 วันที่ 15 เดือน 6 บันทึกว่าข่าวแนวรับริมแม่น้ำหน้าเปียงยางแตกมาถึงพระเจ้าซอนโจที่พักชอน (박천) ขบวนเสด็จเดินทางต่อผ่านจองจู (정주) และซอนชอน (선천) จนถึงอึยจู (의주) ริมแม่น้ำยาลู (압록강) ชายแดนจีน ในวันที่ 22 เดือน 6

นับจากวันที่ออกจากฮันยาง ขบวนเสด็จถอยขึ้นเหนือมาแล้ว 51 วัน และในวันที่ถึงอึยจู 선조실록 ก็บันทึกว่าพระเจ้าซอนโจสั่งให้ขุนนางแจ้งฝ่ายจีนไว้ล่วงหน้า เผื่อต้องข้ามไปลี้ภัยในเหลียวตง (遼東 / 요동)

ศึกครั้งนี้เป็นการออกรบครั้งที่ 3 ของทัพเรืออีซุนชิน (이순신 / Yi Sun-sin) แม่ทัพเรือชอลลาซ้าย (전라좌수사) หลังจากชนะมาแล้วที่อกโพและซาชอน

วันที่ 6 เดือน 7 อีซุนชินกับอีอ็อกกี (이억기 / Yi Eok-gi) ยกกองเรือออกจากฐานที่ยอซู (여수) ผ่านช่องแคบนอรยาง (노량) มุ่งไปทางตะวันออก โดยมีวอน กยุน (원균 / Won Gyun) ร่วมทัพ รวมเรือรบจากทั้ง 3 กองเรือได้ 55 ลำ

เย็นวันที่ 7 ที่ทะเลหน้าทังโพ (당포) คนเลี้ยงสัตว์ชื่อคิมชอนซน (김천손) มาแจ้งว่าเรือญี่ปุ่นราว 70 ลำจอดอยู่ที่ช่องแคบคยอนแนรยาง (견내량) ระหว่างเกาะคอเจกับแผ่นดินใหญ่

คยอนแนรยางแคบและมีหินใต้น้ำมาก เรือพันอกซอน (판옥선) ของโชซอนเคลื่อนตัวลำบาก วันที่ 8 อีซุนชินจึงวางแผนล่อกองเรือญี่ปุ่นให้ไล่ตามออกมาในทะเลเปิดหน้าเกาะฮันซาน (한산도) แล้วกางกองเรือเป็นรูปปีกนกกระเรียน (鶴翼陣 / 학익진) ล้อมตี

กองเรือของวากิซากะ ยาซุฮารุ (脇坂安治 / 와키자카 야스하루 / Wakisaka Yasuharu) แม่ทัพคนเดียวกับที่ตีทัพสามมณฑลแตกที่ยงอินเมื่อเดือนก่อน มี 73 ลำ เป็นเรือใหญ่ 36 ลำ เรือกลาง 24 ลำ เรือเล็ก 13 ลำ ถูกทำลาย 47 ลำ ถูกยึด 12 ลำ ทหารญี่ปุ่นที่รอดราว 400 คนทิ้งเรือหนีขึ้นฝั่ง

한국민족문화대백과사전 สรุปว่าศึกนี้ทำลายกำลังหลักของทัพเรือญี่ปุ่นไปเกือบหมด แผนที่จะให้ทัพเรือเดินหน้าไปพร้อมทัพบก (수륙병진) จึงล้มเหลว และโชซอนได้ครองน่านน้ำชายฝั่งทะเลใต้

วันเดียวกับยุทธนาวีฮันซาน อีกฟากหนึ่งของประเทศมีศึกบนภูเขาที่ช่องเขาอิชี (梨峙 / 이치) หรือแพแจ (배재) ทางตะวันตกของกึมซาน (금산) ทัพญี่ปุ่นที่ตั้งอยู่ในกึมซานพยายามข้ามช่องเขานี้เข้าชอลลาโด (전라도)

ควอน ยุล (권율 / Gwon Yul) กับฮวังจิน (황진 / Hwang Jin) นำทหารหลวง 1,500 นาย ตั้งรับทัพญี่ปุ่นกองหนึ่งจากทัพที่ 6 ของโคบายาคาวะ ทากาคาเงะ (小早川隆景 / 고바야카와 다카카게 / Kobayakawa Takakage)

รบกันทั้งวัน ฮวังจินถูกยิงล้มลงจนขวัญทหารตกไปช่วงหนึ่ง แต่สุดท้ายฝ่ายโชซอนตีทัพญี่ปุ่นแตกไปได้ ศึกที่ช่องเขาอุงชี (웅치) อีกเส้นทางหนึ่งก็เกิดขึ้นในเวลาใกล้กัน

한국민족문화대백과사전 สรุปว่าศึกนี้หยุดญี่ปุ่นไม่ให้เข้าชอลลาโด ชอลลาโดจึงรอดมาเป็นฐานเสบียงแนวหลังของโชซอนได้ วันที่ 8 เดือน 7 จึงเป็นวันที่โชซอนชนะทั้งในทะเลและบนภูเขาพร้อมกัน

หลังเข้าฮันยาง ทัพญี่ปุ่นแยกกันไปยึดแต่ละมณฑล ทัพที่ 2 ของคาโต คิโยมาสะ (加藤清正 / 가토 기요마사 / Katō Kiyomasa) ข้ามช่องเขาชอลรยอง (철령) เข้าฮัมกยองโด (함경도) ทางตะวันออกเฉียงเหนือ

ก่อนหน้านั้นพระเจ้าซอนโจส่งเจ้าชายอิมแฮกุน (임해군 / Prince Imhae) กับเจ้าชายซุนฮวากุน (순화군 / Prince Sunhwa) ขึ้นไปเกณฑ์ทหารมาช่วยราชสำนักที่ฮัมกยองโด

เดือน 7 ที่แฮจองชัง (해정창) ซึ่งปัจจุบันอยู่ในเกาหลีเหนือ ทหารจากฮัมกยองเหนือที่เก่งทั้งขี่ม้าและยิงธนูดูเหมือนจะตีญี่ปุ่นถอยได้ แต่แม่ทัพรีบเร่งรบเกินไปจนติดกลของญี่ปุ่นและแพ้

5 วันหลังศึกนั้น ทัพญี่ปุ่นยึดฮเวรยอง (회령) ได้ คุกกยองอิน (국경인 / Guk Gyeong-in) ปลุกระดมชาวเมืองก่อกบฏ จับเจ้าชายทั้งสองพร้อมขุนนางที่ติดตามและครอบครัว ส่งตัวให้ทัพญี่ปุ่น

เจ้าชายทั้งสองถูกคุมตัวไว้ ก่อนถูกส่งลงไปปูซานในปีถัดมา และได้กลับฮันยางหลังเจรจาอยู่หลายรอบ ส่วนคุกกยองอินถูกบัณฑิตในฮเวรยองที่ตอบรับคำเรียกของจองมุนบู (정문부) ล่อจับและประหารในภายหลัง

ราชสำนักโชซอนส่งคนไปขอกำลังจากราชวงศ์หมิงตั้งแต่ระหว่างถอยจากเปียงยาง ทัพแรกที่มาคือทัพของจู่ เฉิงซวิ่น (祖承訓 / 조승훈 / Zu Chengxun) จากเหลียวตง (遼東 / 요동) ซึ่งข้ามแม่น้ำยาลูเข้ามาราววันที่ 10 เดือน 7 선조수정실록 ระบุว่าเป็นทหารม้า 3,000 นาย

ทัพหมิงรวมกับทหารโชซอนแล้วยกลงมาตีเปียงยาง ในวันที่ 17 เดือน 7 เข้าเมืองทางประตูชิลซองมุน (칠성문) โดยคิดว่าญี่ปุ่นทิ้งเมืองไปแล้ว แต่ทัพญี่ปุ่นยังซุ่มอยู่ในเมือง และยิงปืนใส่จากทั้งสองข้าง

สื่อ หรู (史儒 / 사유) แม่ทัพหน้าของหมิงถูกกระสุนเสียชีวิตเป็นคนแรก ฝนที่ตกหนักทำให้พื้นเป็นโคลน ทัพหมิงเสียหายหนักและต้องถอยกลับ

หลังความพ่ายแพ้ครั้งนี้ หมิงส่งเสิ่น เหวยจิ้ง (沈惟敬 / 심유경) มาเปิดการเจรจากับญี่ปุ่นก่อน

ชองจู (청주 / Cheongju) เมืองสำคัญของชุงชองโด ถูกญี่ปุ่นยึดไว้ตั้งแต่ช่วงบุกขึ้นเหนือ วันที่ 1 เดือน 8 กองทัพอาสาของโจฮอน (조헌 / Jo Heon) ร่วมกับกองทัพพระสงฆ์ (승군) หลายร้อยรูปของพระยองกยู (영규 / Yeonggyu) บุกป้อมชองจูทางประตูตะวันตก

ทัพญี่ปุ่นแพ้หนีกลับเข้าไปในป้อม คืนนั้นญี่ปุ่นเผาศพทหารของตัวเอง ปักธงไว้ให้ดูเหมือนยังมีทหารอยู่ แล้วแอบหนีออกทางประตูเหนือ

ศึกนี้กองทัพอาสาและพระสงฆ์เป็นกำลังหลัก ทั้งโจฮอนและพระยองกยูยกทัพต่อไปที่กึมซานในอีกไม่กี่สัปดาห์

กึมซาน (금산 / Geumsan) เป็นฐานของทัพญี่ปุ่นที่หวังเข้าชอลลาโด ในเดือน 7 โกกยองมย็อง (고경명 / Go Gyeong-myeong) แม่ทัพกองทัพอาสาจากชอลลาโดยกมาตีแล้วเสียชีวิตที่นี่

หลังตีชองจูคืนได้ โจฮอนกับพระยองกยูยกทัพมาที่กึมซาน รุ่งเช้าวันที่ 18 เดือน 8 ทั้งสองตั้งทัพห่างจากเมืองราว 10 รี (里) คนที่อยู่สู้จนถึงที่สุดเหลือราว 700 คน

ทหารอาสาสู้ตัวต่อตัวจนตายหมดโดยไม่มีใครหนี กองทัพพระสงฆ์ของพระยองกยูก็ตายทั้งหมดเช่นกัน โจฮอนและพระยองกยูเสียชีวิตในศึกนี้

เดือน 9 หลังทัพญี่ปุ่นถอยไป พักจองรยัง (박정량) ลูกศิษย์ของโจฮอนเก็บกระดูกทหารอาสา 700 คนมาฝังรวมกันในหลุมเดียว ปัจจุบันคือสุสานชิลแบกอึยชง (칠백의총 / 七百義塚) ที่กึมซาน

หลังทัพของจู่ เฉิงซวิ่นแพ้ หมิงส่งเสิ่น เหวยจิ้ง (沈惟敬 / 심유경 / Shen Weijing) มาในตำแหน่งยูกยอก (遊擊 / 유격) โดยอ้างว่ามาสืบข่าวฝ่ายญี่ปุ่น แต่จริงๆ มาเปิดการเจรจากับโคนิชิที่ยึดเปียงยางอยู่

วันที่ 29 เดือน 8 เสิ่น เหวยจิ้งมาพบโคนิชิที่เปียงยาง คุยกันเรื่องเงื่อนไขสงบศึกของทั้งสองฝ่าย และสัญญาว่าจะกลับไปจีนแล้วกลับมาพร้อมเงื่อนไขที่ชัดเจนภายใน 50 วัน

หลังจากนั้นแนวรบเปียงยางไม่มีศึกใหญ่อีก จนถึงศึกครั้งต่อไปในเดือน 1 ปีถัดมา

วันที่ 24 เดือน 8 อีซุนชินกับอีอ็อกกี (이억기 / Yi Eok-gi) นำกองเรือชอลลาซ้ายและชอลลาขวาออกจากยอซูอีกครั้ง เป้าหมายคือปูซาน จุดที่ทัพญี่ปุ่นขึ้นฝั่งตั้งแต่วันแรกของสงคราม

วันที่ 1 เดือน 9 กองเรือโชซอนราว 160 ลำเรียงเป็นแถวยาว (長蛇陣 / 장사진) บุกเข้าท่าเรือปูซาน ที่นั่นมีเรือญี่ปุ่นจอดเรียงกันอยู่ราว 470 ลำ

ทัพเรือโชซอนเผาและทำลายเรือญี่ปุ่นได้ราว 100 ลำ ฝ่ายโชซอนเสียชีวิต 6 คน หนึ่งในนั้นคือจองอุน (정운 / Jeong Un) ผู้บัญชาการป้อมนกโด (녹도만호) และบาดเจ็บ 25 คน

หลังศึก กองเรือถอยไปแยกทัพกันที่เกาะคาด็อก (가덕도) แล้วกลับฐานในวันเดียวกัน ทัพเรือโชซอนไม่ได้ยกพลขึ้นบก ปูซานจึงยังอยู่ในมือญี่ปุ่นต่อไป

จินจู (진주 / Jinju) เป็นเมืองใหญ่ของคยองซังโดฝั่งขวา ทัพญี่ปุ่นราว 20,000 นาย นำโดยฮาเซงาวะ (長谷川秀一 / 하세가와) และนางาโอกะ (長岡忠興 / 나가오카) ยกมาตั้งแต่วันที่ 24 เดือน 9

ในเมืองมีทหารราว 3,700 นายของคิมซีมิน (김시민 / Kim Si-min) เจ้าเมืองจินจู และอีกราว 100 นายของอีกวังอัก (이광악) เจ้าเมืองคนยาง (곤양) ส่วนนอกเมือง กวัก แจอูส่งทหารอาสาราว 200 คนมาช่วย และแม่ทัพอาสาชเวกยองฮเว (최경회) กับอิมกเยยอง (임계영) นำกำลังอีกราว 2,000 คนมาช่วยจากภายนอก

ศึกกินเวลา 7 วัน ตั้งแต่วันที่ 5 ถึง 11 เดือน 10 ฝ่ายป้องกันใช้ทั้งปืนใหญ่ฮยอนจาโพ (현자포) ระเบิดจินชอนเร (진천뢰) และจิลรยอโพ (질려포) ขว้างหิน เหล็กเผาไฟ และน้ำเดือดใส่ทหารญี่ปุ่นที่ปีนกำแพง

คิมซีมินถูกกระสุนที่หน้าผาก อีกวังอักขึ้นบัญชาการแทน ฝ่ายโชซอนรักษาเมืองไว้ได้ แต่คิมซีมินเสียชีวิตจากบาดแผลในอีกไม่กี่วันต่อมา ศึกนี้นับเป็นหนึ่งในสามชัยชนะใหญ่ (3대첩) ของสงครามอิมจิน ร่วมกับยุทธนาวีฮันซานและศึกแฮงจูในปีถัดมา ส่วนญี่ปุ่นกลับมาล้อมจินจูอีกครั้งในเดือน 6 ปีถัดมา

เดือน 12 หลี่ หรูซง (李如松 / 이여송 / Li Rusong) นำทัพหมิงราว 43,000 นายข้ามแม่น้ำยาลู (압록강) เข้ามาในโชซอน หนึ่งในแม่ทัพของเขาคือหลี่ หรูป๋อ (李如栢 / 이여백) น้องชายของเขาเอง

วันที่ 25 เดือน 12 พระเจ้าซอนโจเสด็จออกไปรับหลี่ หรูซงที่ศาลายงมันกวาน (용만관) ในอึยจู ทั้งสองหารือกันว่าจะตีเปียงยางคืนก่อน แล้วค่อยตีเมืองหลวง และไล่ญี่ปุ่นลงไปจนถึงปูซาน

วันนั้นตรงกับ 27 มกราคม 1593 ตามปฏิทินสุริยคติ แม้ในปฏิทินเกาหลียังเป็นปีอิมจิน ต้นเดือน 1 ที่ตามมา ทัพหมิงกับทัพโชซอนก็ยกไปล้อมเปียงยาง

ปีแรกของสงครามจบลงแบบนี้ ญี่ปุ่นยังยึดฮันยางและเปียงยางไว้ แต่ทัพเรือโชซอนคุมน่านน้ำชายฝั่งทะเลใต้ได้ ชอลลาโดยังอยู่ในมือโชซอน และทัพใหญ่ของหมิงเพิ่งมาถึง